Υπερήφανη για τον Σαίηκσπηρ

Σχόλιο σε άρθρο στο press-gr.blogspot.com με τίτλο Σε άψογα Ελληνικά

Ο/Η Miranda P. είπε...

Παρακαλώ, αν είναι να διαβάσετε αυτά που γράφω, να ξέρετε ότι μου πήρε 2 ώρες να γράψω αυτό το κείμενο.

Βλέπω ότι και πάλι αρκετοί "τσιμπάτε" και βγάζετε έναν πολύ κακό εαυτό.

Δεν με εκπλήσσει ιδιαίτερα. Τα λεγόμενα χαμηλά ένστικτα είναι κάτι κοινό σε όλους μας. Με την καλλιέργεια του χαρακτήρα, υποτίθεται ότι αποκτούμε γνώση του εαυτού και αυτο-έλεγχο. Πρόκειται για αριστοκρατικές αξίες που σχετίζονται με την ανάπτυξη ενός μοντέλου ερμηνείας της διαστρωμάτωσης της κοινωνίας, κατά το οποίο ο καθένας θα δύναται να ξεχωρίζει το "καλό" από το "κακό", εξασφαλίζοντας τη δυνατότητα της προόδου και της βέλτιστης διακυβέρνησης για όλους.

Σε μεγάλο βαθμό ένα τέτοιο μοντέλο είναι "πατερναλιστικό" και δεν αρκεί για την ερμηνεία της βιοπολιτικής, όπου όσα συμβαίνουν χρήζουν στατιστικών προσεγγίσεων (σα να μελετάς της συμπεριφορά αερίων σε περιορισμένο χώρο), παρά ηθικής αξιολόγησης.

Παρ' όλ' αυτά, στην απλή καθημερινή μας ζωή, οι πατερναλιστικές αξίες έχουν ακόμη κάποιο νόημα και γοητεία, δεδομένου ότι μπορούμε και επιθυμούμε συχνά να επικοινωνούμε μεταξύ μας ως πρόσωπα. Το πρόσωπο με αυτή την έννοια δεν είναι φορέας του ονόματος, αλλά πηγή του ονόματος, αυτόφωτο ηθικό υποκείμενο που αποφασίζει ελεύθερα.

Πρόκειται για αξίες που από τον Σωκράτη ως τους Σαμουράϊ και μέχρι το "reserve" που πρέπει να διακρίνει ένα gentleman, αποτελούν σταθερό σημείο αναφοράς των ελίτ για την δημιουργία και σταθεροποίησή τους.

Αυτοσυγκράτηση δεν σημαίνει δειλία, αλλά το ακριβώς αντίθετο. Για να γίνω κατανοητή, θα το πω κι έτσι: συνήθως, οι φοβισμένοι σκύλοι γαβγίζουν.

Για το θέμα μας τώρα, το θέμα της Ιστορίας... όποια κι αν είναι η "απόλυτη" (λέμε τώρα...) αλήθεια, ας την μελετήσουν από κοινού οι ιστορικοί -οι σοβαροί ιστορικοί που σκαλίζουν τις πηγές για να βρουν και να μάθουν -και βέβαια, όχι εκείνοι που τακτοποιούν τις πηγές όπως βολεύει για να επιβεβαιώσουν κάτι που "γνωρίζουν" ήδη κατά τρόπο απόλυτο.

Το "απόλυτο" είναι χείριστος οδηγός στην έρευνα.

Ο πολιτισμός δεν είναι κάτι που κληρονομείται άνευ όρων. Δεν νομίζετε;

Οι πολιτισμοί έρχονται και παρέρχονται, ακμάζουν και παρακμάζουν, μεταλαμπαδεύονται, αλλάζουν, παράγουν υβρίδια... είναι ζωντανοί όπως η γλώσσα.

Αν οι Έλληνες θέλουν να είναι υπερήφανοι, ας αναζητήσουν τους λόγους στο σήμερα. Το παρελθόν ανήκει σε όλους στο βαθμό που ενδιαφέρονται. Για παράδειγμα:

κανείς δεν με εμπόδισε να διαβάσω τον Shakespeare και να τον κάνω μέρος της σκέψης και του αισθήματός μου. Το ίδιο και τον Σενέκα, τον Faulkner, την Sylvia Plath, τη Marguerite Yourcenar κ.ο.κ

Ποιός θα μου πει ότι ο Αμερικανός που διαβάζει αρχαίους Έλληνες συγγραφείς είναι λιγότερο απόγονος της κλασικής εκείνης παιδείας;

Φυσικά, πολλά μπορεί να πει κανείς... εγώ, παραδείγματα δίνω, ώστε να υποστηρίξω ότι η κοινωνία μας χρειάζεται να ξεφύγει από την ιδεοληψία του παρελθόντος.

Ανυστερόβουλο ήθος χρειαζόμαστε. Αξιοκρατία! Και γνώση κριτική.

Ρίξτε μια ματιά στη Γάζα, για να δείτε που οδηγεί η έλλειψη διάθεσης για συναίνεση, αποδοχή και συνεργασία. Επίσης, πως η διαφθορά των πλουσίων Αράβων συντηρεί και εντείνει την κόλαση.

Οι φτωχοί σφαγιάζονται και ρίχνονται βορά στον δογματισμό, ενώ γενιές Ισραηλινών μεγαλώνουν μέσα στο δηλητήριο.

Ας διώξουμε αυτό το φάντασμα της κόλασης των φυλετικών συγκρούσεων από την ψυχή μας. Έτσι κι αλλιώς, αλλού είναι τα διακυβεύματα σήμερα.

(9 Μάρτιος 2008 3:20 πμ)

2 άγνωστοι

H/O ανώνυμος είπε:

Υπάρχουν στιγμές που καταλαβαίνεις
Επιθυμία για αποδοχή και αγάπη που δεν βρήκε ανταπόκριση
Σε βρίζουν οι φωνές, εσύ φταις

Πηγαίνεις στη γωνία
Όλη αυτή η προσπάθεια ήταν υπερβολική και δεν άξιζε δεν άξιζε διόλου τόση πολλή προσπάθεια για κάτι τόσο απλό

Βρίσκεσαι αντιμέτωπος με όλα τα ρεύματα, τη θάλασσα
δεν έχεις πλέον ελπίδα να επιζήσεις γιατί εδώ επέζησε ο τάδε και ο δείνα, και τώρα όλα τέλειωσαν.
Αφήνεις πίσω τον ορίζοντα, τους άλλους που επέζησαν, αυτούς που αγάπησαν και πείστηκαν
αυτούς που αγαπήθηκαν
και πείσανε
(και σέβονται τον εαυτό τους),
αυτούς που τους σέβονται

Η μια επιτυχία μετά την άλλη και η μια καλή κουβέντα μετά την άλλη, στο τέλος όλοι όσοι βρίζουν βρίζουν επειδή είναι ανόητοι
Και επιτέλους αναδύεται καθολικώς αποδεκτή αυθεντία.

Αφήνω πίσω τον ορίζοντα αυτόν και αποζητώ μια τρύπα που βγάζει στο κενό, εκεί που υπάρχει ακόμη η ελπίδα για ησυχία από σένα, εκεί που δεν υπάρχει το φόβητρο του στόματος εξ'ουρανού να βρίζει με το ακροχείλι λερωμένο από σάλια, εκεί
Αφήνω πίσω αυτό το βρωμερό, αδιάφορο, ξένο
πωρωμένο
τώρα
όπου κυριαρχείς εσύ

Η σιγουριά της επιτυχίας.
Την έχω νοιώσει σε διάφορους βαθμούς και ξέρω πόσο μακριά σε πάει από το μόνο πράγμα που είναι και δεν είναι, όπως κι εσύ, το τίποτα
Σε πάει στην άνεση
Τί να καταλάβεις για τα πράγματα που γίνονται στον κόσμο δίχως παρατήρηση, δίχως κανείς να τα ακούει να συμβαίνουν.

Μακριά από το όνομα που κουβαλάς
και τις επιδιώξεις να πάρεις στα χέρια σου όποιον θεωρείς αξιόλογο και να τον κάνεις καύσιμο. Άφησε μόνους κατά μέρος τους ανθρώπους, πάψε να εξασκείς το γαμημένο σπορ που σου έμαθε ο γέρος όταν σε τράβηξε έξω από τη μοναξιά σου, έξω από το σκοτάδι σου και σου είπε άντε να διώξεις τα ζώα απ' την αρένα, στάσου στη μέση ουρλιάζοντας, να δεις πως θα λάμψεις έχοντας όλα με το μέρος σου, έχοντας όλα αυτά τα ζώα τα τρομαγμένα μέσα κι έξω, βαδίζοντας στα χνάρια του ασπρομάλλη με το περισσό ταλέντο
στην αφόδευση,
τη λήψη,
την απόσπαση χαράς από τους εραστές του

Βρέθηκες στην ίδια θέση
Δραγουμάνε
της δικής σου βέβαιας, ικανής και πειστικής αλήθειας,
ερωτευμένε της αναπαράστασης που η επιθυμία μου για την εικόνα σου και μόνο
αντικαθρεφτίζει τη νέκρα της συνάντησης.
Καμμιά συνάντηση

Το τίποτα. Και από την άλλη το υπερπλήρες .

Κάθεσαι μόνος με τους φίλους σου ώρες, κάθε στιγμή γεμάτη με έρευνα και έπειτα, πίσω εκεί στο βάθος ο λογαριασμός που δεν θα άφηνες με τίποτα, όπως και όλοι μας, το ίδιο αυτό θα κάναμε
Ο γαμημένος ο λογαριασμός
που τον χρειάζομαι να μην πεινάσω -ακόμη αναρωτιέμαι τί θα γίνω. Η απελπισία σου εσένα απαντήθηκε μια και καλή
Η σιγουριά σου σε έκανε αφέντη να κοιτάς τα πόδια σου με τόση γοητεία γραμμένη εκεί στα μάτια σου,
με τα σκοτεινά σύμβολα -δεν φοβάσαι λέει τίποτα τώρα, ακεραιότητα και άλλη περισσότερη δουλειά
Τα λόγια σου είναι πολύ μεγάλα
Κι αυτοί εδώ, οι ντόπιοι, οι ουρανοκατέβατοι, οι ανίκανοι και ζορισμένοι, τρελοί από επιθυμία για κάτι ανώτερο χωρίς πολλή και ιδιαίτερη προσπάθεια, όλοι
Στην ουρά να δουν το ένα και μοναδικό
να βγαίνει από την τρύπα να κουνιέται να κουνιέται
Στο διάβολο
το ένα
(που βγαίνει από την τρύπα και κουνιέται δίχως να σκέφτεται καθόλου το διαολεμένο κρύο στη Συγγρού)
που είναι εκατομμύρια φορές πιο αγαπημένο
Αρχικά

Η επιθυμία μου για σένα
Όχι από επιθυμία για οτιδήποτε, αλλά μονάχα από απέραντη λύπη
συν πλην
Από συμπόνοια

Ο σεβασμός τους είναι το ψέμμα που έχουμε ανάγκη και το χρήμα για απάγκειο
Έρευνα εσύ, έρευνα
Η αποδοχή τους είναι δηλητήριο. Πίστεψες ότι είσαι αυτό που λένε. Σε πληρώνουν και αποδέχεσαι. Κάνεις κινήσεις σα να ήσουν ζωντανός.
Έρευνα εσύ, έρευνα
Αχ πως πονά η καρδιά μου για τα πράγματα, τα περαστικά, τα περασμένα
Που στοιχειώνουν κάθε πέρασμα του κόσμου με φωνές. Απίστευτες φωνές και συγκινούν. Η συγκίνηση, τα επιτεύγματα, η επιθυμία
Έρευνα εσύ, έρευνα, τρομάρα σου, πιστεύεις ακόμη τα ωραία πόδια σου
Καθισμένος σε καναπέδες, σωρειασμένος σε ξαπλώστρες, απλωμένος σε διαμερίσματα πολυτελείας που έχω χρόνια να δω, ταξιδεύοντας ειδική θέση στο αεροπλάνο (αυτηνής το μαλλί μέσα στα πράγματά σου), σεβασμός πάνω από όλα στο μεγάλο αριστούργημα του έρωτα που ένοιωσες νέος για τον ταύρο
Σκέψου διάολε να είχε υπάρξει κάτι
Να ήμουν λέει στη θέση του μαλάκα που σεβόταν εξ αιτίας σου τις τέχνες
Και καλά αυτό, αλλά να πάθει ότι έπαθε, να πέσει μόνος στο κενό, στην τηλεόραση
Έτεινε ο άμοιρος να γίνει μέγας, να αγιάσει μέσα στο δικό σου τούνελ από περιττώματα

Ολόκληρο το έθνος ένα μέτριο μικρό βιβλίο με δύο κουβέντες μικρές όπως αυτές που αρθρώνει μια στιγμή η αυτόματη ευγένεια
Σε δίδαξαν να είσαι το λιοντάρι των εθνών και είπες ένα "γειά σου" καθώς πρέπει

Η αναγνώριση θα ήταν έρωτας και σωτηρία
Αλλά δεν έχει τέτοια ωραία -να μη σκοτώσει η ευτυχία κι άλλο

είμαστε απλά 2 άγνωστοι

Tsipras me stoli replica

Ο/Η Miranda P. είπε...

Βελούδινη επανάσταση;
Άραγε, ο συντάκτης βλέπει απλά αυτό που θέλει;
Κι όμως, κάτι γίνεται!

Για να το πω απλά, αν πρόκειται για επανάσταση, να υποθέσουμε ότι οι αδικημένοι ξεσηκώθηκαν και θα υπερισχύσουν των αδίκων;

Ποιοί είναι όμως οι δίκαιοι και για πόσο θα διατηρήσουν τα κοινωνικά τους χαρακτηριστικά μέσα στην "ρευστή" κοινωνία που ζούμε;

Η Ελλάδα, γενικά κουνάει πολύ. Σεισμογενής γαρ. Ακολουθώντας τρισδιάστατες σπειροειδείς διαδρομές, έτσι που νομίζεις μερικές φορές ότι οδεύεις ολοταχώς στο διάστημα..., η χώρα ήταν και είναι -παρ'όλες τις καθυστερήσεις- σε δρόμο αστικού εκσυγχρονισμού, σε εποχές που θέτουν σε δοκιμασία περισσότερο εδραιωμένες θεσμικά δημοκρατίες.
Άρα, εκ των πραγμάτων περνάμε μια (δύσκολη) όψιμη εφηβεία.

Σοβαρά τώρα... τα τελευταία 50 χρόνια, μεταξύ άλλων, έγιναν σε κάποιο βαθμό τα εξής:
...ενσωματώθηκαν παραγωγικά οι πρώην εξόριστοι, οι αδελφοφάγοι ξέπεσαν ως τηλεοπτικοί μαϊντανοί, ξεπεράσαμε τον γενικευμένο πανικό μπροστά στο σκουλαρίκι του Μήτσου, αναπτύχθηκε μια στοιχειώδης ετικέτα (βρίζουμε τον άλλο, απειλούμε, αλλά μέχρις εκεί, τα υπόλοιπα όταν διαπράττονται διώκονται και καυτηριάζονται, ή αποκρύπτονται... μέχρι να τα ανακαλύψει ο Μάκης), πειραματιστήκαμε με την ταυτότητά μας ως Ευρωπαίοι και συχνά πετύχαμε, άλλοτε αποτύχαμε (αναβάθμιση της παιδείας, πάταξη του δουλεμπορίου, η μαύρη αγορά των ναρκωτικών...), εν τω μεταξύ, ήρθαν οι μετανάστες, το ADSL, τα μπλογκ...

Η Ελλάδα είναι ζαλισμένη. Δυσκολεύεται να χωνέψει και να περπατήσει. Αλλά σιγά σιγά, η διαδικασία προχωρεί. Όλοι ξέρουν πια ότι ο Χριστόδουλος δοκίμασε τα όρια, ότι η "ελεύθερη" τηλεόραση παίζει με τα όριά μας, ότι οι τράπεζες, οι πλούσιοι και οι βιομηχανίες τους, οι δικαστές και οι θεσμικοί, οι οικογένειες και οι πολιτικοί, παράγοντες αθλητικοί, δήμαρχοι αντικαποδιστριακοί, πολίτες αγανακτισμένοι εναντίον ΟΚΑΝΑ, τύποι με τους πάγκους στη λαϊκή, τα ταξί... όλοι σε αυτή τη χώρα, δοκιμάζουν τα όριά τους και τα όρια των άλλων.

Αυτό λέγεται διαπραγμάτευση ζωτικού χώρου, ανταγωνισμός μεταξύ των ειδών στη φύση, αλλά από ένα σημείο και μετά λέγεται και πόλεμος...

Σε άλλες εποχές θα ευχόμουν η "βελούδινη επανάσταση" των επιταχυνόμενων κοινωνικών ανατροπών να οδηγούσε στην εγκαθίδρυση μιας πραγματικά δημοκρατικής κοινωνίας.

Φοβάμαι όμως ότι τελείωσε μετά το '70 η ύστερη λάμψη του διαφωτισμού και υπερκεράστηκαν πια οι συνέπειες της ουμανιστικής επανάστασης... από ένα επερχόμενο συναρπαστικό όνειρο ρομαντικής και άναρχης υπερβολής (μπορεί να ειπωθεί αλλιώς "εμπειρία τύπου matrix", οπότε το "άναρχον" ας εννοηθεί μάλλον σαν ευφημισμός και περιγραφή μιας χαωτικής διασποράς των συγκρούσεων και της παρουσίας περιοδικά αυτονομούμενων ζωνών). Cyberpunk το βλέπω το μέλλον μας και Tsipras με στολή replica.

(σχόλιο σε σχέση με την ανάρτηση στο press-gr.blogspot.com, Δευτέρα, Μάρτιος 03, 2008, του Δημήτρη Χαγκοράρη, με τίτλο: Eπανάσταση...)